← Ayodhyā Kāṇḍa

Sarga 24: Kausalyā's Grief Consoled

कौसल्यार्तिसमाश्वासनम्

kausalyārtisamāśvāsanam — word-by-word gloss for all 38 shlokas.

Page 3 of 438 shlokas in this sarga (verified max-across-sources)
Shloka 24.21Word-by-word available

जीवन्त्या हि स्त्रिया भर्ता दैवतं प्रभुरेव च। भवत्या मम चैवाद्य राजा प्रभवति प्रभुः ।।2.24.21।।

Meaning

Shloka 24.22Word-by-word available

न ह्यनाथा वयं राज्ञा लोकनाथेन धीमता। भरतश्चापि धर्मात्मा सर्वभूतप्रियंवदः ।।2.24.22।।

Meaning

Shloka 24.23Word-by-word available

भवतीमनुवर्तेत स हि धर्मरतः सदा। यथा मयि तु निष्क्रान्ते पुत्रशोकेन पार्थिवः ।।2.24.23।।

Meaning

Shloka 24.24Word-by-word available

श्रमं नावाप्नुयात्किञ्चिदप्रमत्ता तथा कुरु। दारुणश्चाप्ययं शोको यथैनं न विनाशयेत् ।।2.24.24।।

Meaning

Shloka 24.25Word-by-word available

राज्ञो वृद्धस्य सततं हितं चर समाहिता। व्रतोपवासनिरता या नारी परमोत्तमा ।।2.24.25।।

Meaning

Shloka 24.26Word-by-word available

भर्तारं नानुवर्तेत सा तु पापगतिर्भवेत्। भर्तुः शुश्रूषया नारी लभते स्वर्गमुत्तमम् ।।2.24.26।।

Meaning

Shloka 24.27Word-by-word available

अपि या निर्नमस्कारा निवृत्ता देवपूजनात्। शुश्रूषामेव कुर्वीत भर्तुः प्रियहिते रता ।।2.24.27।।

Meaning

Shloka 24.28Word-by-word available

एष धर्मः पुरा दृष्टो लोके वेदे श्रुतः स्मृतः। अग्निकार्येषु च सदा सुमनोभिश्च देवताः ।।2.24.28।।

Meaning

Shloka 24.29Word-by-word available

पूज्यास्ते मत्कृते देवि ब्राह्मणाश्चैव सुव्रताः। एवं कालं प्रतीक्षस्व ममागमनकाङ्क्षिणी ।।2.24.29।।

Meaning

Shloka 24.30Word-by-word available

नियता नियताहारा भर्तृशुश्रूषणे रता। प्राप्स्यसे परमं कामं मयि प्रत्यागते सति ।।2.24.30।।

Meaning