Sarga 16: Rāma Sets Out

रामप्रस्थानम्

rāmaprasthānam — word-by-word gloss for all 48 shlokas.

Page 1 of 548 shlokas in this sarga (verified max-across-sources)
Shloka 16.1Word-by-word available

स तदन्तःपुरद्वारं समतीत्य जनाकुलम्। प्रविविक्तां ततः कक्ष्यामाससाद पुराणवित् ।।2.16.1।।

Meaning

Shloka 16.2Word-by-word available

प्रासकार्मुकबिभ्रद्भिर्युवभिर्मृष्टकुण्डलैः। अप्रमादिभिरेकाग्रैः स्वनुरक्तैरधिष्ठिताम् ।।2.16.2।।

Meaning

Shloka 16.3Word-by-word available

तत्र काषायिणो वृद्धान्वेत्रपाणीन् स्वलङ्कृतान्। ददर्श विष्ठितान्द्वारिः त्र्यध्यक्षान्सुसमाहितान् ।।2.16.3।।

Meaning

Shloka 16.4Word-by-word available

ते समीक्ष्य समायान्तं रामप्रियचिकीर्षवः। सहसोत्पतिताः सर्वे स्वासनेभ्यः ससम्भ्रमाः ।।2.16.4।।

Meaning

Shloka 16.5Word-by-word available

तानुवाच विनीतात्मा सूतपुत्रः प्रदक्षिणः। क्षिप्रमाख्यात रामाय सुमन्त्रो द्वारि तिष्ठति ।।2.16.5।।

Meaning

Shloka 16.6Word-by-word available

ते राममुपसङ्गम्य भर्तुः प्रियचिकीर्षवः। सहभार्याय रामाय क्षिप्रमेअवाचचक्षिरे ।।2.16.6।।

Meaning

Shloka 16.7Word-by-word available

प्रतिवेदितमाज्ञाय सूतमभ्यन्तरं पितुः। तत्रैवानाययामास राघवप्रियकाम्यया ।।2.16.7।।

Meaning

Shloka 16.8Word-by-word available

तं वैश्रवणसङ्काशमुपविष्टं स्वलङ्कृतम्। ददर्श सूतः पर्यङ्के सौवर्णे सोत्तरच्छदे ।।2.16.8।।

Meaning

Shloka 16.9Word-by-word available

वराहरुधिराभेण शुचिना च सुगन्धिना। अनुलिप्तं परार्ध्येन चन्दनेन परन्तपम् ।।2.16.9।।

Meaning

Shloka 16.10Word-by-word available

स्थितया पार्श्वतश्चापि वालव्यजनहस्तया। उपेतं सीतया भूतश्चित्रया शशिनं यथा ।।2.16.10।।

Meaning