Sarga 12: Daśaratha Tries to Turn Kaikeyī

कैकेयीनिवर्तनप्रयासः

kaikeyīnivartanaprayāsaḥ — word-by-word gloss for all 114 shlokas.

Page 1 of 12114 shlokas in this sarga (verified max-across-sources)
Shloka 12.1Word-by-word available

ततः श्रुत्वा महाराजः कैकेय्या दारुणं वचः। चिन्तामभिसमापेदे मुहूर्तं प्रतताप च ।।2.12.1।।

Meaning

Shloka 12.2Word-by-word available

किं नु मे यदि वा स्वप्नश्चित्तमोहूऽपि वा मम। अनुभूतोपसर्गो वा मनसो वाऽप्युपद्रवः ।।2.12.2।।

Meaning

Shloka 12.3Word-by-word available

इति सञ्चिन्त्य तद्राजा नाभ्यगच्छत्तदासुखम्। प्रतिलभ्य चिरात्सञ्ज्ञां कैकेयीवाक्यतापितः ।।2.12.3।।

Meaning

Shloka 12.4Word-by-word available

व्यथितो विक्लवश्चैव व्याघ्रीं दृष्ट्वा यथा मृगः। असंवृतायामासीनो जगत्यां दीर्घमुच्छ्वसन् ।।2.12.4।।

Meaning

Shloka 12.5Word-by-word available

मण्डले पन्नगो रुद्धो मन्त्रैरिव महाविषः। अहो धिगिति सामर्षो वाचमुक्त्वा नराधिपः ।।2.12.5।।

Meaning

Shloka 12.6Word-by-word available

मोहमापेदिवान्भूयः शोकोपहतचेतनः। चिरेण तु नृपः सञ्ज्ञां प्रतिलभ्य सुदुःखितः ।।2.12.6।।

Meaning

Shloka 12.7Word-by-word available

कैकेयीमब्रवीत्क्रुद्धः प्रदहन्निव चक्षुषा। नृशंसे दुष्टचारित्रे कुलस्यास्य विनाशिनि ।।2.12.7।।

Meaning

Shloka 12.8Word-by-word available

किं कृतं तव रामेण पापं पापे मयापि वा। यदा ते जननीतुल्यां वृत्तिं वहति राघवः ।।2.12.8।।

Meaning

Shloka 12.9Word-by-word available

तस्यैव त्वमनर्थाय किं निमित्तमिहोद्यता। त्वं मयात्मविनाशार्थं भवनं स्वं प्रवेशिता ।।2.12.9।।

Meaning

Shloka 12.10Word-by-word available

अविज्ञानान्नृपसुता व्याली तीक्ष्णविषा यथा। जीवलोको यदा सर्वो रामस्याह गुणस्तवम् ।।2.12.10।।

Meaning