← Ayodhyā Kāṇḍa

Sarga 12: Daśaratha Tries to Turn Kaikeyī

कैकेयीनिवर्तनप्रयासः

kaikeyīnivartanaprayāsaḥ — word-by-word gloss for all 114 shlokas.

Page 2 of 12114 shlokas in this sarga (verified max-across-sources)
Shloka 12.11Word-by-word available

अपराधं कमुद्दिश्य त्यक्ष्यामीष्टमहं सुतम्। कौसल्यां वा सुमित्रां वा त्यजेयमपि वा श्रियम् ।।2.12.11।।

Meaning

Shloka 12.12Word-by-word available

जीवितं वात्मनो रामं न त्वेव पितृवत्सलम्। परा भवति मे प्रीतिर्दृष्ट्वा तनयमग्रजम् ।।2.12.12।।

Meaning

Shloka 12.13Word-by-word available

अपश्यतस्तु मे रामं नष्टा भवति चेतना। तिष्ठेल्लोकः विना सूर्यं सस्यं वा सलिलं विना ।।2.12.13।।

Meaning

Shloka 12.14Word-by-word available

न तु रामं विना देहे तिष्ठेत्तु मम जीवितम्। तदलं त्यज्यतामेषः निश्चयः पापनिश्चये ।।2.12.14।।

Meaning

Shloka 12.15Word-by-word available

अपि ते चरणौ मूर्ध्ना स्पृशाम्येष प्रसीद मे। किमिदं चिन्तितं पापे त्वया परमदारुणम् ।।2.12.15।।

Meaning

Shloka 12.16Word-by-word available

अथ जीज्ञाससे मां त्वं भरतस्य प्रियाप्रिये। अस्तु यत्तत्त्वया पूर्वं व्याहृतं राघवं प्रति ।।2.12.16।।

Meaning

Shloka 12.17Word-by-word available

स मे ज्येष्ठः सुतः श्रीमान्धर्मज्येष्ठ इतीव मे। तत्त्वया प्रियवादिन्या सेवार्थं कथितं भवेत् ।।2.12.17।।

Meaning

Shloka 12.18Word-by-word available

तच्छ्रुत्वा शोकसन्तप्ता सन्तापयसि मां भृशम्। आविष्टासि गृहं शून्यं सा त्वं परवशं गता ।।2.12.18।।

Meaning

Shloka 12.19Word-by-word available

इक्ष्वाकूणां कुले देवि सम्प्राप्तः सुमहानयम्। अनयो नयसम्पन्ने यत्र ते विकृता मतिः ।।2.12.19।।

Meaning

Shloka 12.20Word-by-word available

न हि किञ्चिदयुक्तं वा विप्रियं वा पुरा मम। अकरोःस्त्वं विशालाक्षि तेन न श्रद्दधाम्यहम् ।।2.12.20।।

Meaning