← Ayodhyā Kāṇḍa

Sarga 12: Daśaratha Tries to Turn Kaikeyī

कैकेयीनिवर्तनप्रयासः

kaikeyīnivartanaprayāsaḥ — word-by-word gloss for all 114 shlokas.

Page 3 of 12114 shlokas in this sarga (verified max-across-sources)
Shloka 12.21Word-by-word available

ननु ते राघवस्तुल्यो भरतेन महात्मना। बहुशो हि सुबाले त्वं कथाः कथयसे मम ।।2.12.21।।

Meaning

Shloka 12.22Word-by-word available

तस्य धर्मात्मनो देवि वने वासं यशस्विनः। कथं रोचयसे भीरु नव वर्षाणि पञ्च च ।।2.12.22।।

Meaning

Shloka 12.23Word-by-word available

अत्यन्तसुकुमारस्य तस्य धर्मे धृतात्मनः। कथं रोचयसे वासमरण्ये भृशदारुणे ।।2.12.23।।

Meaning

Shloka 12.24Word-by-word available

रोचयस्यभिरामस्य रामस्य शुभलोचने। तव शुश्रूषमाणस्य किमर्थं विप्रवासनम् ।।2.12.24।।

Meaning

Shloka 12.25Word-by-word available

रामो हि भरताद्भूयस्तव शुश्रूषते सदा। विशेषं त्वयि तस्मात्तु भरतस्य न लक्षये ।।2.12.25।।

Meaning

Shloka 12.26Word-by-word available

शुश्रूषां गौरवं चैव प्रमाणं वचनक्रियाम्। कस्ते भूयस्तरं कुर्यादन्यत्र मनुजर्षभात् ।।2.12.26।।

Meaning

Shloka 12.27Word-by-word available

बहूनां स्त्रीसहस्राणां बहूनां चोपजीविनाम्। परिवादोऽपवादो वा राघवे नोपपद्यते ।।2.12.27।।

Meaning

Shloka 12.28Word-by-word available

सान्त्वयन् सर्वभूतानि रामः शुद्धेन चेतसा। गृह्णाति मनुजव्याघ्रः प्रियैर्विषयवासिनः ।।2.12.28।।

Meaning

Shloka 12.29Word-by-word available

सत्येन लोकान् जयति दीनान् दानेन राघवः। गुरून् शुश्रूषया वीरो धनुषा युधि शात्रवान् ।।2.12.29।।

Meaning

Shloka 12.30Word-by-word available

सत्यं दानं तपस्त्यागो मित्रता शौचमार्जवम्। विद्या च गुरुशुश्रूषा ध्रुवाण्येतानि राघवे ।।2.12.30।।

Meaning