Shloka 21.54Unverified draft

नरैरिवोल्काभिरपोह्यमानो महागजोऽध्वानमनुप्रविष्टः। भूयः प्रजज्वाल विलापमेनं निशम्य रामः करुणं जनन्याः ।।2.21.54।।

Meaning

Word-by-word (pada-artha)

WordDevanagariMeaningGrammatical role
naraiḥनरैःby meninstrumental
ivaइवas ifparticle
ulkābhiḥउल्काभिःwith firebrandsinstrumental
apohyamānaḥअपोह्यमानःbeing driven awaynominative present participle passive
mahāgajaḥमहागजःa great elephantnominative
adhvānamअध्वानम्into the path, roadaccusative
anupraviṣṭaḥअनुप्रविष्टःhaving entered uponnominative adjective
bhūyaḥभूयःagainadverb
prajajvālaप्रजज्वालblazed up, was inflamedverb, past
vilāpamविलापम्the lamentaccusative
enamएनम्thisaccusative
niśamyaनिशम्यhaving heardgerund
rāmaḥरामःRamanominative
karuṇamकरुणम्piteousaccusative adjective
jananyāḥजनन्याःof his mothergenitive

Reference: 2.21.54 · Ayodhyā Kāṇḍa