← Ayodhyā Kāṇḍa

Sarga 9: Plotting Rāma's Exile

रामप्रवासनोपायचिन्ता

rāmapravāsanopāyacintā — word-by-word gloss for all 66 shlokas.

Page 4 of 766 shlokas in this sarga (verified max-across-sources)
Shloka 9.31Word-by-word available

चतुर्दश हि वर्षाणि रामे प्रव्राजिते वनम्। रूढश्च कृतमूलश्च शेषं स्थास्यति ते सुतः ।।2.9.31।।

Meaning

Shloka 9.32Word-by-word available

रामप्रव्राजनं चैव देवि याचस्व तं वरम्। एवं सिद्ध्यन्ति पुत्रस्य सर्वार्थास्तव भामिनी ।।2.9.32।।

Meaning

Shloka 9.33Word-by-word available

एवं प्रव्राजितश्चैव रामोऽरामो भविष्यति। भरतश्च हतामित्रस्तव राजा भविष्यति ।।2.9.33।।

Meaning

Shloka 9.34Word-by-word available

येन कालेन रामश्च वनात्प्रत्यागमिष्यति। तेन कालेन पुत्रस्ते कृतमूलो भविष्यति ।।2.9.34।।

Meaning

Shloka 9.35Word-by-word available

सुगृहीतमनुष्यश्च सुहृद्भिः सार्धमात्मवान्। प्राप्तकालं तु ते मन्ये राजानं वीतसाध्वसा ।।2.9.35।।

Meaning

Shloka 9.36Word-by-word available

रामाभिषेकसम्भारान्निगृह्य विनिवर्तय। अनर्थमर्थरूपेण ग्राहिता सा ततस्तया ।।2.9.36।।

Meaning

Shloka 9.37Word-by-word available

हृष्टा प्रतीता कैकेयी मन्थरामिदमब्रवीत्। सा हि वाक्येन कुब्जायाः किशोरीवोत्पथं गता ।।2.9.37।।

Meaning

Shloka 9.38Word-by-word available

कैकेयी विस्मयं प्राप्ता परं परमदर्शना। कुब्जे त्वां नाभिजानामि श्रेष्ठां श्रेष्ठाभिधायिनीम् ।।2.9.38।।

Meaning

Shloka 9.39Word-by-word available

पृथिव्यामसि कुब्जानामुत्तमा बुद्धिनिश्चये। त्वमेव तु ममाऽर्थेषु नित्ययुक्ता हितैषिणी ।।2.9.39।।

Meaning

Shloka 9.40Word-by-word available

नाहं समवबुध्येयं कुब्जे राज्ञश्चिकीर्षितम्। सन्ति दुःसंस्थिताः कुब्जा वक्राः परमदारुणाः ।।2.9.40।।

Meaning